فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٨٧ - اطلاقات سهگانه در وجود

به ربّ اشجار « مرداد » و به ربّ آتش « اردى بهشت» و به ربّ ارض‌

« اسفنديار مذ» اطلاق نموده‌اند.

شرح عربى: و المقصود انّ هيهنا ثلاثة اشياء، كلّ منها مغاير للماهيّة:

المفهوم العامّ البديهى من الوجود.

و حصصه و افراده الّتى هى حقيقة الوجود المنبسط المسمّى بالفيض‌

المقدّس.

و انحاء الوجودات الخاصّة الّتى بها يطرد الاعدام عن الماهيّات.

و الاوّلان كما هما زايدان على المهيّة كذلك زايدان على الثّالث و ليسا

ذاتيّين له، انّما الذّاتى هو المفهوم العامّ للحصص.

و الاشاعرة فى المقامات الثّلاثة يقولون بالعينيّة اى ليس هيهنا وجود عامّ‌

و لا حصص منه و لا افراد له سوى المهيّات المتخالفة.

ترجمه:

اطلاقات سه‌گانه در وجود

مقصود و مراد اينستكه در بحث وجود سه اطلاق براى آن وجود دارد كه‌

وجود بهر سه معنا با ماهيّت مغاير مى‌باشد:

١- مفهوم عامّ بديهى از وجود.

٢- حصص و افراد وجود عامّ كه عبارت از حقيقت وجود منبسط بوده و

بنام فيض مقدّس ناميده شده است.

٣- انحاء وجودات خاصّه كه بواسطه آن اعدام از ماهيّات طرد

مى‌گردند.

وجود بمعناى اوّل و دوّم همانطوريكه بر ماهيّت زائد بوده بر معناى سوّم‌

نيز زائد و با آن مغاير مى‌باشند و اينطور نيست كه ذاتى براى آن باشند بلكه ذاتى‌

همان مفهوم عامّ از وجود است كه براى حصص ذاتى مى‌باشد.